Ludwig Meidner urodził się w 1884r. w Bernstadt  (Bierutów) w żydowskiej rodzinie kupieckiej. W latach 1903-1905 studiuje we Wrocławiu w Królewskiej Szkole Sztuki i Rzemiosła i po jej ukończeniu przenosi się do Berlina, gdzie pracuje jako grafik w modnym, ekspresjonistycznym żurnalu mody „Die Aktion”.Następnie w Paryżu w latach 1906-1907 studiuje w Akademie Juliana, gdzie zaprzyjaźnił się z Amadeo Modigliani.Po studiach powraca do Berlina”

W roku 1912 założył wraz z Richardem Janthur i Jakobem Steinhardt grup „Patetycy”która jednak rozwiązała się już w tym samym roku po wystawie w galerii Der Sturm von Herwarth Walden.

We wczesnej twórczości Meidnera widoczne są wpływy kubizmu i futuryzmu. Wówczas głównym tematem jego dzieł było życie w wielkim mieście na ulicach i w kawiarniach, które uwieczniał na obrazach, dynamicznych rysunkach i  grafikach. Od roku 1912 powstawały scenariusze katastroficzne: płonące miasta z kometami i słupami  ognia na niebie, z tłumem spanikowanych ludzi, sale szpitalne pełne umysłowo chorych pacjentów. Te apokaliptyczne krajobrazy zinterpretowane zostały przez Meidnera (i nie tylko) jako zapowiedź pierwszej wojny światowej.

Jesienią 1913r. Meidner poznał poetę Ernsta Wilhelma Lotza, wraz z którym nabył  atelier w Dreźnie. Już w roku 1914 powstało dzieło Meidnera o nazwie Krieg (Wojna), w którym skrytykował w mrocznych obrazach wojnę. Wczesna śmierć na wojnie Lotza oznaczała dla Meidnera niepowetowaną stratę.

W latach 1914-1916. występuje z publikacjami antywojennymi. Od  1916 do 1918 odbywa służbę wojskową jako tłumacz języka francuskiego w obozie jenieckim, cenzuruje też pocztę  jeniecką. Tam powstały oba tomy ekspresjonistycznej, hymnicznej prozy „Im Nacken das Sternemeer und Septemberschrei”. Po krótkim okresie zaangażowania w działalność rewolucyjnej grupy artystów  tzw. grupy listopadowej, a dokładnie od 1918r. zwrócił się do tematów religijnych. Zaangażowanie się w kwestię wiary (np. Thema des Tungsten Gerichts in den Apokalyptischen Landschaften) stawało się coraz bardziej świadomym poszukiwaniem sensu religijnego życia poprzez sztukę. Z tego poszukiwania własnej religijnej tożsamości powstawały portrety żydowskich proroków, sybille itp.

Od połowy lat dwudziestych czasu w którym Meidner zwrócił się w kierunku religijnych zasad judaizmu, powstały liczne biblijne sceny i idealistyczne portrety pobożnych Żydów spędzających czas na modlitwie.

Meidner jako portrecista uwiecznił na swoich obrazach licznych intelektualistów, a w szczególności pisarzy Republiki Weimarskiej, przedstawiając ich głębię psychologiczną. Do osób tych należeli m. in. Johannes R. Becher, Max Hermann-Neise, Johannes Bader,Paul Zech,aktorka Lotte Lenja, Rabbiner Baeck.

W roku 1933Meidner jako „zdegenerowany artysta” otrzymał zakaz malowania i wystawiania swoich dzieł w Niemczech. Na wystawie „Wynaturzona sztuka” został pokazany jego autoportret. Aby uciec przed coraz większymi antysemickimi naciskami w 1935 podjął pracę jako nauczyciel rysunku w żydowskim gimnazjum w Kolonii.

W sierpniu 1939 roku w obawie przed represjami nazistów ucieka do Londynu, gdzie żył w bardzo trudnych materialnych warunkach, w ubóstwie, samotnośc z silną depresją. W latach 1940-41 jako „wrogi obcokrajowiec przebywa w różnych obozach internowania Na wygnaniu w Londynie powstał, obok akwareli i rysunków o tematyce religijnej, cykl obrazów przedstawiających prześladowanie Żydów oraz serie humorystycznych grafik przedstawiających groteskowy „teatr” świata.

Ponieważ Meidner nie mógł funkcjonować w Londynie jako artysta, wrócił w roku 1953 do Niemiec. Po pobycie w żydowskim domu starców we Frankfurcie nad Menem nabył  za pośrednictwem właścicielki galerii Hanny atelier w dzielnicy Marxheim. W roku 1963 przeprowadził się do Darmstadt, gdzie spędził swoje ostatnie lata życia.

Jego żona, z którą ożenił się w 1927r., była graficzną i malarką Else Meidner  uczennica Meidnera, która mimo takiej relacji zachowała swoją artystyczną niezależność. W przeciwieństwie do męża nie chciała wrócić do Niemiec i pozostała w Londynie.

W przeciwieństwie do innych artystów ekspresjonistycznych, np. malarzy z grupy Bruce lub Bauer Reiter Meidner został odkryty późno. Dopiero pod koniec lat osiemdziesiątych, gdy jego dzieła (również na rynku sztuki) znów zostały dostrzeżone na rynku międzynarodowym, jest on postrzegany jako jeden z głównych  przedstawicieli urbanistycznego ekspresjonizmu.

Spuścizna artystyczna Meidnera znajduje się w archiwum żydowskiego muzeum we Frankfurcie nad Menem, które również rozporządza jego prawami autorskimi. Ulubione techniki graficzne Meidnera to sucha igła i akwaforta.

Ludwig Meidner był twórcą niezwykłym, niepokornym, którego dzieje w sposób nieomal symboliczny odzwierciedlały złożoność ówczesnych czasów. Obcując z jego twórczością literacką i malarską, zdaniem krytykó, trzeba   być ostrożnym by nie dać się zwieść jego przebiegłemu poczuciu humoru.

Nasz bohater zmarł w 1966r. w Darmstadt.

Ludwig Meidner doczekał się w swojej rodzinnej miejscowości tablicy pamiątkowej umieszczonej na budynku,  w którym się urodził przy ul Przyjaciół Żołnierza.

 P.S. Przy opracowywaniu w\w biografii korzystałem z niemieckiej Wikipedii.

W tłumaczeniu pomogły mi p.mgr Korzeniowska i p. mgr Joanna Fedyk

 

Zygmunt Fedyk